Nền kinh tế vận hành bằng lòng ham lợi

Mỹ không xem Việt Nam có kinh tế thị trường vì tuy kinh tế Việt Nam theo qui luật cung cầu của thị trường nhưng vẫn còn những lãnh vực mà nhà nước độc quyền. Mỹ muốn được vào kinh doanh trong một số lãnh vực mà không được nên Mỹ đánh thuế cao các mặt hàng Việt Nam.

Việt Nam bảo hộ mậu dịch bằng cách ngăn cấm tư nhân trong một số lãnh vực thì Mỹ trả đũa bằng bảo hộ mậu dịch với thuế cao. Đó là sự qua lại trong việc buôn bán, anh làm khó tôi thì tôi làm khó lại anh. 

 

Nhưng kinh tế Việt Nam đi theo luật cung cầu, dựa trên lòng ham lợi của con người mà phát triển thì không còn là kinh tế cộng sản nữa. Kinh tế cộng sản không theo luật cung cầu, không chấp nhận dùng lòng ham lợi làm cho kinh tế phát triển vì chủ nghĩa cộng sản cho rằng cho phép lòng ham lợi thì mọi người sẽ đổ xô đi kiếm tiền sẽ dẫn đến chủ nghĩa tư bản. Mà chủ nghĩa tư bản thì tạo ra bóc lột. Chủ nghĩa cộng sản có mục đích xóa bỏ sự bóc lột của tư bản, làm cho mọi người bình đẳng, không còn giàu nghèo nên xem óc ham lợi, lòng ham làm giàu là xấu.

Khi Đặng Tiểu Bình đổi mới chấp nhận người dân Trung Quốc được chạy theo lòng ham lợi để kinh tế Trung Quốc phát triển nhanh thì đã đi ngược lại chủ nghĩa cộng sản. Đặng Tiểu Bình biết đi theo kinh tế thị trường của tư bản sẽ sinh ra chênh lệch giàu nghèo nên nói “Một số người được trở thành giàu trước”. Điều đó có nghĩa là nói đất nước chúng ta phải chấp nhận đi theo con đường tư bản có chênh lệch giàu nghèo để phát triển nhanh hơn.

Trong khi đó ở Liên Xô, khi ông Gorbachev đề ra Perestroika năm 1986, cho phép tư nhân kinh doanh, nghĩa là kinh tế nhiều thành phần, thì ông Andrei Gomyko, một đảng viên lão thành, phản đối.

Phần lớn đảng viên ở Liên Xô phản đối tư tưởng dùng lòng ham lợi để phát triển kinh tế vì làm như vậy có nghĩa là chủ nghĩa tư bản thắng thế. Vì sự chống đối của các đảng viên mà chính sách kinh tế nhiều thành phần được Gorbachev đưa ra nhưng kinh tế Liên Xô không nhúc nhích. Ở trên ra nghị quyết nhưng ở dưới không làm.

Cho đến khi Anatoly Chubais, nhân dịp các dân biểu Nga đến kỳ nghỉ không họp tung ra lệnh phá bỏ kinh tế quốc doanh, tư nhân hóa các xí nghiệp. Việc chuyển sang kinh tế thị trường đột ngột gây ra rối loạn nhưng là cách phá bỏ một nền kinh tế xã hội chủ nghĩa trì trệ không đem lại đủ ngân sách cho nhà nước khiến cho nhà nước phải in tiền ra để tiêu gây ra lạm phát cao.