Mùa Xuân Praha

Mùa xuân Praha (tiếng Séc: Pražské jaro, tiếng Slovak: Pražská jar) là một giai đoạn có những cải cách đưa đến tự do hơn về chính trị và có những cuộc biểu tình của đông đảo quần chúng tại nước Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Tiệp Khắc. Thời đó, nước Tiệp Khắc gồm hai nước Cộng Hòa Séc và Cộng Hòa Slovak. Cuộc cải cách để có cởi mở hơn bắt đầu từ ngày 5 tháng 1 năm 1968, khi người có tinh thần cởi mở là một người Slovak, ông Alexander Dubček, được bầu làm Bí Thư Thứ Nhất (Tổng Bí Thư) của đảng Cộng Sản Tiệp Khắc. Cuộc cải cách này không được Liên Xô tán thành nên ngày 21 tháng 8 năm 1968 Liên Xô huy động quân đội các nước trong Khối Hiệp Ước Warszawa đem quân vào Tiệp Khắc, bắt giam ông Dubček, đưa người khác lên thay để hủy bỏ cuộc cải cách.

Hungary: Chủ nghĩa cộng sản 'súp thịt' là gì?

Budapest, 1975

Mùa hè năm 1990 tôi sang Hungary lần đầu và thấy choáng ngợp trước đường phố đầy hàng hóa, tuyến xe điện ngầm hiện đại ở Budapest.

Đã qua các thành phố xám ngắt của Liên Xô, tới một Ba Lan chỉ có 'dấm, sữa chua và Coca Cola trên quầy' trong cửa hàng, tôi và mấy người bạn sinh viên từ Việt Nam cảm nhận được Hungary 'đúng là tư bản rồi'.

Sau này đọc sách thêm mới biết Hungary từng có 'chủ nghĩa cộng sản goulash', món ăn tinh thần 'nhiều, bổ và rẻ' phù hợp với thực tiễn chính trị Chiến tranh Lạnh.

Mà câu chuyện này phải đưa chúng ta trở về những năm 1960.

Vì sao Đại Hội Sáu chủ trương đổi mới

 Hơn nữa lúc đó, những người lãnh đạo tại Liên Xô lẫn Việt Nam thấy khu vực của khối cộng sản ngày càng được mở rộng trên thế giới, Mỹ càng ngày phải rút lui tại nhiều điểm trên thế giới thì họ cho rằng nền kinh tế kiểu xã hội chủ nghĩa có những điểm ưu việt của nó. Điểm ưu việt không phải là năng suất cao hơn năng suất của kinh tế tư bản mà là bắt dân hạn chế tiêu thụ để dồn sức cho quân sự và bắt dân phải lệ thuộc hoàn toàn vào nhà nước nên phải tuyệt đối tuân lệnh nhà nước.

Nghệ thuật tuyên truyền: Xây và Phá

Việc Giáo sư Phan Huy Lê công bố sự thật về “huyền thoại” Lê Văn Tám theo lời dặn dò của cố Giáo sư Trần Huy Liệu, người đã “dựng” nên nhân vật này, cho dẫu là một việc làm muộn màng nhưng dù sao, nó chứng tỏ cuối cùng thì lòng tự trọng ở những con người trí thức vẫn vượt qua được cái hèn và nỗi sợ hãi.

Nước trị hay loạn là tại người chứ không phải tại pháp

 Minh Đức

Khổng Tử

Pháp độ của vua Vũ nay vẫn còn mà nhà Hạ không đời đời làm vua, cho nên pháp không thể một mình nên việc, lệ không thể tự nó mà thành công; được người hay thì còn, không được người hay thì mất. Pháp là cái ngọn của sự trị dân, quân tử (tức người tài đức) là cái gốc của pháp. Cho nên có người quân tử thì pháp tuy tỉnh lược mà có thể đủ để thi hành trong mọi trường hợp; không có người quân tử, thì pháp tuy đầy đủ mà thì hành trước sau không nhằm, không kịp ứng phó với sự biến đổi của thời thì cũng đủ hỗn loạn.

Khi Cộng sản ăn mừng thắng Phát xít!

 Minh Đức, 21-11-2006

Ngày 9-5 năm nay, nước Nga kỷ niệm chiến thắng Đức Quốc Xã giống như trước đây chế độ Liên Xô vẫn ăn mừng ngày nàỵ Dĩ nhiên là các báo ở Việt Nam cũng đăng bài mừng chiến thắng nàỵ Báo Saì Gòn Giải Phóng có bài viết kỷ niệm về ngày lịch sử này dưới cái nhìn không phải chỉ là nước Nga thắng sự tấn công của nước Đức mà là ngày nhân loại đánh bại chế độ phát xít.