Cú sốc xăng dầu 1973 và số phận VNCH

 

Từ xung đột Israel-Hamas 2023 nhìn lại cú sốc xăng dầu 1973 và số phận VNCH 50 năm trước - BBC

Mùa thu là mùa êm đềm, lãng mạn, gợi cảm hứng cho thơ ca nhưng mùa Thu năm nay, 2023 thì lòng người mọi nơi lo lắng vì cuộc tấn công của Hamas vào Israel đẩy giá dầu thô lên tới 95 USD một thùng và nguy cơ chiến tranh lan rộng đang tăng.

Ngày 9/10/2023 BBC Tiếng Việt thông báo: giá dầu tăng 4% (2,5 USD) vào ngày đầu tuần sau cuộc tấn công của Hamas vào Israel.

Với tôi, biến cố mùa Thu 2023 ghi dấu kỷ niệm 50 năm biến cố mùa Thu 1973.

 

2014: Mỹ đang đánh sụt giá dầu hỏa?

Những người sống ở các nước công nghiệp như tại châu Âu, Mỹ, Canada thường thấy khi vùng Trung Đông có chiến tranh, có biến động thì giá dầu hỏa tăng cao và họ thấy giá xăng dầu gia tăng khi họ đổ xăng cho xe . Nhưng lần này, khi nhóm Quốc Gia Hồi Giáo (dịch từ tiếng Anh Islamic State, gọi tắt là IS) tấn công ở Iraq rồi Mỹ và nhiều nước họp lại ngăn chận thì vào thời điểm tháng 9 năm 2014, giá dầu hỏa vẫn không gia tăng mà còn tiếp tục đi xuống. Vì sao lại có sự bất thường như vậy?

Vũ khí chiến lược: dầu hỏa

Trong vòng ba năm nay, những tính toán về thế chiến lược địa dư toàn cầu đã bị một vũ khí chiến lược mới của Hoa Kỳ làm thay đổi hẳn cục diện. Đó là vũ khí dầu hỏa, một thứ vũ khí trước giờ làm Hoa Kỳ khốn đốn và bị lệ thuộc vào những quốc gia không mấy gì thân thiện với Hoa Kỳ nắm giữ như những xứ vùng Trung Đông, Venezuela và Nga. Nhưng thế cờ hiện nay đã bị lật ngược và Hoa Kỳ đã nắm thượng phong để có thể dùng dầu hỏa như một vũ khí chiến lược cho những tính toán mới cho chính trị địa dư toàn cầu.

Khi Hoa Kỳ tự lực về năng lượng

Đến năm 2020 Mỹ sẽ trở thành nguồn sản xuất dầu hỏa số 1 thế giới. Trung Quốc theo chân Hoa Kỳ khai thác dầu và khí đá phiến. Địa lý chiến lược thế giới sẽ thay đổi khi Mỹ không còn lệ thuộc vào dầu hỏa của các nước vùng Vịnh và không cần bảo đảm an ninh cho các tuyến trung chuyển năng lượng của thế giới về Hoa Kỳ.

Wikileaks đụng chạm đến nhiều nước

 Tin Ả Rập Saudi muốn Mỹ đánh Iran cho thấy là một nước Hồi Giáo lại muốn Mỹ đánh nước Hồi Giáo khác. Thế thì luận điệu Mỹ chống Hồi giáo, tìm cách tiêu diệt Hồi Giáo của Iran và những kẻ khủng bố Hồi Giáo không còn giá trị.

Nga và TQ trên bàn cờ năng lượng Trung Á

  Việc Trung Quốc tranh mua dầu hỏa với Nga, người Trung Quốc sang Nga làm ăn đông đảo, Trung Quốc muốn thuê đất các nước Trung Á để trồng trọt, lập đường xe lửa đến Tây Tạng là dấu hiệu sự bành trướng của Trung Quốc về phía Tây. Điều này có nghĩa là khi không còn bị Tây phương uy hiếp, Trung Quốc tiếp tục chính sách Tây tiến mà các triều đại trước đây đã có